خوشه‌خوار انگور
بر اساس داده‌های به دست آمده از نمونه‌برداری با کمک تله‌های فرمونی روند تغییرات جمعیت آفت و تعداد نسل آن پیش بینی شد. سپس با محاسبه‌ی دماهای کمینه و بیشینه‌ی روزانه با روش یک سینوسی، نیاز گرمایی مؤثر بر حسب روز-درجه سلسیوس برای تمام روزهای دوره‌ی رشد و نمو کرم خوشه‌خوار انگور محاسبه گردید.
سپس با استفاده از نیاز گرمایی محاسبه شده به روش یک سینوسی و نتایج دو سالانه‌ی به‌دست آمده از نمونه‌برداری‌ها و تلفیق این دو مجموعه، تعداد نسل آفت و بازه‌ی زمانی بروز هر نسل و بهترین زمان سم‌پاشی علیه آفت تخمین و نتیجه‌گیری شد که در فصل‌های ۴ و ۵ مرور خواهند شد.
فصلچهارم
یافته‌های پژوهش و بحث
۴- ۱- تغییرات جمعیت و تفسیر آن در ایستگاه‌های مختلف در سال ۱۳۹۱
در سال ۹۱، نصب تله‌ها در سه ایستگاه که هرکدام از همدیگر یک کیلومتر فاصله داشتند، از اوایل خرداد به‌طور هم‌زمان انجام شد. از همان زمان، شکار شب‌پره‌ها آغاز و به‌تدریج افزایش یافت. بالاترین تعداد شب‌پره‌های به دام افتاده (اوج پرواز) در بازه‌ی زمانی دهه‌ی سوم خرداد تا دهه‌ی اول تیر رخ داد. سپس از نیمه‌ی تیرماه به بعد جمعیت به‌تدریج کاهش یافت و در اوایل مرداد به پایین‌ترین سطح خود رسید که بیان‌گر پایان یافتن فعالیت این نسل بود. در این نسل، میانگین تراکم جمعیت در ایستگاه‌های مختلف یکسان بود و تفاوت چندانی نداشت. اما در این نسل، تراکم جمعیت در هر سه ایستگاه نسبت به نسل بعد بیشتر بود.
به دنبال نسل پیش، از دهه‌ی اول مرداد حشرات کامل نسل بعد پدیدار گردید و در هفته‌ی آخر مرداد اوج پرواز کم جمعیتی پدیدار گردید. دلیل پایین بودن جمعیت در این نسل را می‌توان مبارزه‌ی شیمیایی دانست که در بازه‌ی زمانی دهه‌ی سوم تیر تا نیمه‌ی مرداد در منطقه انجام شد. از اواسط دهه‌ی اول شهریور جمعیت آفت کاهش یافت و در اواخر شهریور ناپدید ‌گردید. برای اطمینان کامل از پایان یافتن فعالیت این نسل نمونه‌برداری تا نیمه‌ی مهر ادامه یافت. در این نسل تراکم جمعیت در ایستگاه‌های اول و دوم نسبت به ایستگاه سوم بیشتر بود.
روند تغییرات جمعیت در طول سال در ایستگاه‌های مختلف و میانگین روند تغییرات جمعیت در شکل‌های ۴- ۱، ۴- ۲، ۴- ۳ و ۴- ۴ آورده شده است. این روند در ایستگاه‌های مختلف به هم شبیه بود و نتایج در ایستگاه‌های متفاوت تأیید کننده‌ی یکدیگر بودند. با توجه به تعداد شب‌پره‌های به دام افتاده در تله‌ها و روند تغییرات جمعیت در طول سال در ایستگاه‌های مختلف، می‌توان گفت که در سال ۱۳۹۱، دو نسل از حشرات کامل ‌در بازه‌ی زمانی ۲۰ خرداد تا ۲۰ تیر و دیگری در بازه‌ی زمانی ۲۰ مرداد تا ۲۰ شهریور پدیدار شدند. نسل اول در اوج پرواز با میانگین ۸۸ حشره نسبت به نسل دوم با میانگین ۱۶ حشره دارای جمعیت بسیار بیشتری بود.
شکل ۴- ۱- میانگین تعداد شکار در تله در ایستگاه ۱ در بیضا (سال ۱۳۹۱)
شکل ۴-۲- میانگین تعداد شکار در تله در ایستگاه ۲ در بیضا (سال ۱۳۹۱)
شکل ۴-۳- میانگین تعداد شکار در تله در ایستگاه ۳ در بیضا (سال ۱۳۹۱)
شکل ۴-۴- میانگین تعداد شکار در تله مربوط به کل ایستگاه‌ها در بیضا (سال ۱۳۹۱)
۴- ۲- تغییرات جمعیت و تفسیر آن در ایستگاه‌های مختلف در سال ۱۳۹۲
بر اساس تجربیات سال ۱۳۹۱، در سال ۱۳۹۲ از ابتدای فروردین ماه نصب تله‌ها آغاز گردید. اواخر همین ماه اولین شکار یادداشت گردید. تعداد شب‌پره‌های به دام افتاده در هر تله در اواخر فروردین قابل ملاحظه بود ولی پس از آن تعداد شب‌پره‌های به دام افتاده در تله‌ها اندک بود. پدیدار شدن شب‌پره‌ها با جمعیت کم و به‌صورت پراکنده تا پایان اردیبهشت ماه ادامه داشت. در واقع این شب‌پره‌های به دام افتاده، حشرات کاملی بودند که از شفیره‌های زمستان‌گذران سال گذشته بیرون می‌آمدند. در بازه‌ی زمانی فروردین و اردیبهشت، به غیر از اواخر فروردین ماه، شب‌پره‌های به دام افتاده جمعیت قابل ملاحظه‌ای نداشتند و یا در واقع اوج پرواز بارزی دیده نشد. از اواخر اردیبهشت تا اواسط خرداد شب‌پره‌ای به دام نیفتاد که بیان‌گر پایان یافتن حشرات کامل این نسل بود. در این نسل تراکم جمعیت آفت در ایستگاه‌های مختلف متفاوت نبود.
از اواسط خرداد تعداد شب‌پره‌های به دام افتاده به‌تدریج افزایش یافت که بیان‌گر ظهور نسل بعدی بود. همانند سال پیشین این نسل در بازه‌ی زمانی آخر خرداد تا اوایل تیر به اوج رسید. در این نسل تراکم جمعیت آفت در ایستگاه‌های مختلف متفاوت بود. در دهه‌ی سوم تیر جمعیت کاهش یافت و این کاهش جمعیت تا انتهای دهه‌ی اول مرداد ادامه یافت. این روند بیان‌گر پایان یافتن این نسل آفت بود. البته در ایستگاه اول شرایط اندکی متفاوت بود و اواخر تیرماه جمعیت قدری زیاد بود که با شکار حاصل از بقیه‌ی ایستگاه‌ها مطابقت نداشت.
از اوایل دهه‌ی سوم مرداد تعداد شب‌پره‌های به دام افتاده دوباره به‌تدریج افزایش و در دهه‌ی اول شهریور به اوج خود رسید. این افزایش جمعیت و اوج گرفتن آن بیان‌گر بروز نسل بعدی آفت بود. سپس از اواخر دهه‌ی دوم شهریور جمعیت رو به کاهش گذاشت و در دهه‌ی اول مهر ناپدید گردید. در این نسل همچنین تراکم جمعیت آفت در ایستگاه‌های مختلف متفاوت بود.
روند تغییرات جمعیت در طول سال در ایستگاه‌های مختلف و میانگین روند تغییرات جمعیت در شکل‌های ۴- ۵، ۴- ۶، ۴- ۷ و ۴- ۸ آورده شده است. این روند، جز در یک مورد که در بالا بیان گردید، در ایستگاه‌های مختلف به هم شبیه بود و نتایج در ایستگاه‌های متفاوت تأیید کننده‌ی یکدیگر بودند.
با توجه به تعداد شب‌پره‌های به دام افتاده در تله‌ها و روند تغییرات جمعیت در طول سال در ایستگاه‌های مختلف، می‌توان گفت که ظهور حشرات کامل آفت در سال ۱۳۹۲، دارای سه نسل مشخص می‌باشد. اولین نسل حشرات کامل با جمعیت کم و به‌صورت پراکنده از پایان فروردین تا پایان اردیبهشت ماه ظاهر گردیدند. به دنبال این نسل، دو نسل بعدی ظاهر شدند که در بازه‌ی زمانی اواسط خرداد تا اوایل مرداد و دیگری در بازه‌ی اواسط مرداد تا اواخر شهریور پدیدار شدند. میانگین جمعیت در اوج پرواز نسل‌ها به ترتیب ۶، ۴۵ و ۳۰ حشره بود. بنابراین جمعیت نسل دوم از دو نسل اول و سوم بیشتر بود.
شکل ۴- ۵- میانگین تعداد شکار در تله در ایستگاه ۱ در بیضا (سال ۱۳۹۲)
شکل ۴- ۶- میانگین تعداد شکار در تله در ایستگاه ۲ در بیضا (سال ۱۳۹۲)
شکل ۴- ۷- میانگین تعداد شکار در تله در ایستگاه ۳ در بیضا (سال ۱۳۹۲)
شکل ۴- ۸- میانگین تعداد شکار در تله مربوط به کل ایستگاه‌ها در بیضا (سال ۱۳۹۲)
۴- ۳- تعداد نسل و مقایسه‌ی تغییرات جمعیت در دو سال ۹۱ و ۹۲
نخست باید به این نکته اشاره کرد که در سال اول (۱۳۹۱) شروع نمونه‌برداری با تأخیر آغاز گردید و ظهور و روند تغییرات جمعیت در ماه‌های فروردین، اردیبهشت میسر نگردید. بنابراین آن‌چه در سال اول در هر سه ایستگاه بررسی و یادداشت گردید روند ظهور و تغییرات جمعیت در ماه‌های خرداد، تیر، مرداد ، شهریور و مهر بود. اما در سال دوم (۱۳۹۲) نمونه‌برداری از ابتدای فروردین آغاز گردید و روند تغییرات جمعیت به طور کامل مطالعه و بررسی شد.
همان طور که در بندهای ۴- ۱و ۴- ۲ آورده شد از تلفیق یافته‌ها در دو سال می‌توان نتیجه گرفت که آفت در منطقه سه نسل در سال دارد.
اولین نسل حشرات کامل با جمعیت کم و به‌صورت پراکنده از پایان فروردین تا پایان اردیبهشت ماه ظاهر می‌شوند. در واقع این شب‌پره‌ها، حشرات کاملی هستند که از شفیره‌های زمستان‌گذران بیرون می‌آیند و به عنوان اینوکولوم اولیه عمل می‌کنند. با توجه به بررسی منابع گمان می‌رود که این شب‌پره‌ها با تغذیه از شهد گل‌ها روی میزبان‌های دیگر زندگی خود را می‌گذرانند. (اویدوو و هارپز۴۸، ۱۹۶۹؛ ال-زیود و الموسا، ۲۰۰۱؛ گندوسو۴۹، ۱۹۸۵). شب‌پره‌ها سپس جفت‌گیری و تخم‌های خود را به صورت دسته‌‌های‌ ۲-۳ تایی رو یا در نزدیکی جوانه‌ها، دمگل‌ها و گل‌‌های‌ انگور می‌گذارند.
تخم‌های حاصل از این حشرات کامل تفریخ می‌شوند و لاروهای آن‌ها از گل‌های انگور تغذیه می‌کنند و پس از تکمیل تغذیه در پناهگاهای مختلف به شفیره و سپس به حشره‌ی کامل تبدیل می‌شوند. نخستین حشرات کامل این نسل از اوایل تا اواسط خرداد ظاهر می‌شوند و ظهور حشرات کامل تا اواخر تیر و اوایل مرداد ادامه می‌یابد. ظهور چشمگیر و پر رنگ حشرات کامل این نسل در بازه‌ی زمانی ۲۰ خرداد تا ۲۰ تیر و اوج پرواز آن‌ها در هفته‌ی اول تیر رخ می‌دهد. این حشرات کامل روی غوره‌ها تخم‌ریزی می‌کنند.
تخم‌ها تفریخ می‌شوند و لاروها به غوره‌ها نفوذ و از محتویات آن‌ها تغذیه می‌کنند. لاروها پس از تکمیل تغذیه، غوره‌ها را ترک و در لابلای برگ‌ها و خاشاک به شفیره و سپس به حشره‌ی کامل تبدیل می‌شوند. نخستین حشرات کامل این نسل از دهه‌ی اول مرداد ظاهر می‌شوند و ظهور حشرات کامل تا اواخر شهریور یا اوایل مهر ادامه می‌یابد. ظهور چشمگیر و پر رنگ حشرات کامل این نسل در بازه‌ی زمانی ۲۰ مرداد تا ۲۰ شهریور و اوج پرواز آن‌ها دردهه‌ی آخر مرداد تا دهه‌ی اول شهریور رخ می‌دهد.
شکل ۴- ۹- میانگین تعداد شکار در تله، در دو سال ۱۳۹۰ و ۱۳۹۱ از ایستگاه‌ ۱ در بیضا
شکل ۴- ۱۰- میانگین تعداد شکار در تله، در دو سال ۱۳۹۰ و ۱۳۹۱ از ایستگاه‌ ۲ در بیضا
شکل ۴- ۱۱- میانگین تعداد شکار در تله، در دو سال ۱۳۹۰ و ۱۳۹۱ از ایستگاه‌ ۳ در بیضا

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید